Kancelaria Ślusarek Leśnodorski i Wspólnicy

- Tematy -

Przy okazji opracowywania ostatnich zmian do listy leków refundowanych po raz kolejny mogliśmy się przekonać, jak niedoskonały jest ten system w Polsce. Jego główną wadą jest brak możliwości kwestionowania rozstrzygnięć Ministra Zdrowia przez przedsiębiorców ubiegających się o refundację ich produktu. Więcej…

W dniu 1 stycznia 2008 roku weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. wprowadzające zupełnie nową Polską Klasyfikację Działalności, zwaną PKD 2007. Obecna klasyfikacja różni się całkowicie w stosunku do poprzednio obowiązującej. Rodzaje działalności w niej przewidziane otrzymały nową numerację. Więcej…

We wrześniu 2007 roku do ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych dodane zostały przepisy, których celem jest przeciwdziałanie korupcji. Nowo wprowadzone przepisy nie zostały jednak sformułowane w sposób jednoznaczny, tymczasem ich naruszenie stanowi przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności do lat pięciu. Więcej…

Pomoc przedsiębiorstwom przyznawana z funduszy europejskich nie stanowi pomocy publicznej w rozumieniu Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Nie oznacza to jednak wyjęcia takiej pomocy spod jakiejkolwiek kontroli. W określonych przypadkach, fundusze wspólnotowe mogą zostać uznane za środki stanowiące zakazaną pomoc publiczną. Więcej…

Nowe zasady przekazywania 1 % miały wprowadzić znaczne ułatwienia dla podatników, w celu zachęcenia ich do wspierania organizacji pożytku publicznego. Praktyka pokazuje jednak, iż wprowadzone zmiany budzą wiele wątpliwości. Więcej…

- Aktualności -

28 marca 2008 – Ekspert sejmowej Komisji „Przyjazne Państwo” 

Dr Piotr Karwat – Wspólnik, Kierownik Departamentu Prawa Podatkowego został powołany przez Prezydium Komisji Nadzwyczajnej „Przyjazne Państwo” na społecznego eksperta Komisji.

26 marca 2008 - Nominacja na “Prawnika Pro Bono”  

Adwokat Maciej Ślusarek - jeden z Partnerów Zarządzających kancelarii,znalazł się w gronie 14 nominowanych prawników do nagrody "Prawnik Pro Bono". Konkurs ten organizowany jest od pięciu lat przez Fundację Uniwersyteckich Poradni Prawnych przy współudziale gazety „Rzeczpospolita”. Kandydatura mecenasa została zgłoszona przez Helsińską Fundację Praw Człowieka, z którą współpracujemy od kilku lat.

31 stycznia 2008 – inauguracja „Centrum Pro Bono” 

W dniu 31 stycznia br. nastąpiła uroczysta inauguracja rozpoczęcia działalności fundacji „Centrum Pro Bono”, które jest platformą współpracy pomiędzy organizacjami pozarządowymi a kancelariami prawnymi w zakresie bezpłatnej pomocy prawnej. Nasza kancelaria jest jedną z 13 kancelarii, które nawiązały współpracę z Centrum. Nasze zaangażowanie w ten projekt jak i w innego rodzaju działanie pro publico bono, które od wielu lat podejmujemy, traktujemy jako istotny wkład w działalność społeczną.

Ponadto zapraszamy na szkolenia prowadzone przez naszych prawników w ramach Uniwersytetu Reklamy organizowanego przez Stowarzyszenie Agencji Reklamowych.

Najbliższe szkolenia to:

  • 24 kwietnia 2008: "Product placement i sponsoring", prelegent: Krzysztof Czyżewski, "Na granicy etyki i prawa", prelegent: Wiktor Rainka.

  • 12 maja 2008: "Zmiany w zasadach reklamowania wprowadzone ustawą o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Praktyczne uwagi dla uczestników rynku reklamy", prelegent: Maciej Ślusarek

  • - Artykuły -

    1- Leki refundowane i niezaskarżalne decyzje ministra

    Przy okazji opracowywania ostatnich zmian do listy leków refundowanych po raz kolejny mogliśmy się przekonać, jak niedoskonały jest ten system w Polsce. Jego główną wadą jest brak możliwości kwestionowania rozstrzygnięć Ministra Zdrowia przez przedsiębiorców ubiegających się o refundację ich produktu.

    Minister Zdrowia ustala listę leków refundowanych w drodze rozporządzenia. Oprócz listy leków uwzględnionych do refundacji wskazuje ono także poziom ich refundacji. Rozstrzygnięcie to jest ostateczne i nie może zostać zaskarżone tak, jak np. decyzja administracyjna. Co więcej, w treści rozporządzenia nie znajdziemy uzasadnienia, z którego wynikałoby, dlaczego dany lek został uwzględniony na liście, a inny nie, czy też jakimi motywami kierowało się ministerstwo, podejmując rozstrzygnięcia co do poszczególnych preparatów. Dzieje się tak dlatego, że polskie regulacje nie określają kryteriów, jakie powinien brać pod uwagę minister, ustalając listę. A zatem przedsiębiorcy nie tylko nie mają możliwości zakwestionowania rozstrzygnięcia ministra, lecz również nie mogą dowiedzieć się, dlaczego dany lek nie został uwzględniony.

    Okoliczności te powodują, iż proces tworzenia listy leków refundowanych jest nieprzejrzysty i wzbudza wiele wątpliwości zarówno wśród zainteresowanych przedsiębiorców, jak i pacjentów. Sytuację można by uzdrowić, dostosowując polskie prawo do wymogów nieimplementowanej dotychczas przez polskie władze wspólnotowej dyrektywy o transparentności. Dyrektywa ta nakłada na Państwa Członkowskie UE określone obowiązki odnoszące się m. in. do zasad włączania leków do systemów refundacyjnych oraz ustalania cen i poziomów refundacji tych leków. Dyrektywa wymaga, aby proces ustalania listy był przejrzysty. Oznacza to, że rozstrzygnięcie w sprawie włączenia leku na listę lub usunięcie go z listy powinno zostać podjęte w formie podlegającej zaskarżeniu decyzji administracyjnej, która zawiera uzasadnienie „oparte na obiektywnych kryteriach, które mogą być sprawdzone”. Co więcej, pismo skierowane do zainteresowanego powinno także zawierać pouczenie o możliwości i sposobie zaskarżenia rozstrzygnięcia ministra.

    Europejski Trybunał Sprawiedliwości już w kilku orzeczeniach uznał, że producenci leków powinni otrzymywać decyzje ustalające poziom refundacji, zawierające uzasadnienie oparte na obiektywnych i sprawdzalnych kryteriach. Decyzje te powinny także zawierać pouczenie o przysługujących środkach zaskarżenia, nawet jeśli przepisy krajowe takich środków nie przewidują.

    Niepokojący jest fakt, że polskie władze w dalszym ciągu wstrzymują implementację dyrektywy o transparentności. Naruszają w ten sposób uprawnienia przedsiębiorców zabiegających o umieszczenie ich leku na listach refundacyjnych. Tym samym narażają Polskę na kosztowne procesy przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości. Tymczasem w chwili obecnej przedsiębiorcy, których wnioski o refundację nie zostały pozytywnie rozpatrzone, mogą powoływać się bezpośrednio na postanowienia dyrektywy i domagać się uzasadnienia rozstrzygnięcia Ministra dotyczącego ich preparatu, a także możliwości odwołania od tej decyzji.

    PAWEŁ MACKUS - Prawnik

    2- Zamieszanie z nowymi kodami PKD

    W dniu 1 stycznia 2008 roku weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. wprowadzające zupełnie nową Polską Klasyfikację Działalności, zwaną PKD 2007. Obecna klasyfikacja różni się całkowicie w stosunku do poprzednio obowiązującej. Rodzaje działalności w niej przewidziane otrzymały nową numerację.

    Od dnia wejścia w życie rozporządzenia wpis nowych podmiotów do Ewidencji Działalności Gospodarczej, Krajowego Rejestru Sądowego i Krajowej Ewidencji Podatników następować będzie według nowego PKD 2007.

    Niektóre podmioty wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego przed 1 stycznia br. nie uwzględniły tej zmiany i ich działalność została określona według PKD 2004. W praktyce oznacza to, że do 31 grudnia 2009 r., do kiedy to wszystkie podmioty zarejestrowane w KRS mają obowiązek zmiany starej numeracji na nową, obie klasyfikacje będą funkcjonowały obok siebie.

    Przy weryfikacji przedmiotu działalności przedsiębiorcy należy więc zwrócić uwagę, czy jest to podmiot, zarejestrowany przed 1 stycznia 2008 roku, który nie dokonał jeszcze zmian, czy może taki, który dopiero powstał.

    Zmiana klasyfikacji wg PKD 2007 obowiązuje również przedsiębiorców wpisanych do rejestru REGON. W tym jednak przypadku Główny Urząd Statystyczny sam wypełni odpowiedni wniosek i prześle go do potwierdzenia zainteresowanemu podmiotowi.

    Powyżej zasygnalizowane zmiany mogą wprowadzić pewne zamieszanie wśród przedsiębiorców, w związku z czym należy uważnie czytać dokumenty, zwracając szczególną uwagę na aktualność zawartych w nich kodów.

    AGNIESZKA BOBOWSKA - asystent prawny

    3- Ministerstwo Zdrowia interpretuje przepisy antykorupcyjne

    We wrześniu 2007 roku do ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych dodane zostały przepisy, których celem jest przeciwdziałanie korupcji. Nowo wprowadzone przepisy nie zostały jednak sformułowane w sposób jednoznaczny, tymczasem ich naruszenie stanowi przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności do lat pięciu.

    W styczniu 2008 roku Ministerstwo Zdrowia zamieściło na swoich stronach internetowych Komunikat wyjaśniający, jak należy rozumieć uregulowania wprowadzone do wskazanej powyżej ustawy. Przedstawiono w nim między innymi interpretację przepisu, który zabrania przyjmowania, a nawet żądania nieuzasadnionej korzyści majątkowej osobom, które zaopatrują świadczeniodawców w leki. Korzyść taką jest na przykład prezent dla pracownika hurtowni farmaceutycznej wiążący się z wykonaniem lub zaniechaniem jego obowiązków służbowych przekazany w celu podwyższenia sprzedaży określonego leku. W świetle wykładni dokonanej przez Ministerstwo Zdrowia ustalenie, czy dana korzyść ma na celu zwiększenie poziomu sprzedaży produktów leczniczych decyduje o tym, czy w ogóle podlega ona nowym przepisom.

    Dobrą wiadomością jest, że Ministerstwo Zdrowia uważa rabaty i inne zachęty wynikające z dobrej praktyki handlowej za zgodne z prawem. Rabaty mogą więc zależeć np. od terminu płatności czy wynikać z transakcji wiązanych, o ile do wszystkich kontrahentów kierowane są na takich samych zasadach (tj. do wszystkich hurtowni farmaceutycznych).

    Co więcej, według Ministerstwa Zdrowia, przepisy Ustawy nie nakazują aptekom działającym na terenie Polski stosowania jednolitych cen sprzedaży leków i wyrobów medycznych dla pacjentów.

    Musimy pamiętać, że choć Komunikat ten nie ma charakteru wiążącego, to jednak jego treść jest ważną wskazówką, jak interpretować przepisy wskazanej ustawy w trakcie organizowania akcji promocyjnych czy marketingowych. Przedsiębiorców może jednak cieszyć fakt, że Ministerstwo Zdrowia interpretując przepisy, kieruje się racjonalnymi zasadami.

    ANNA JEŻEWSKA - aplikant radcowski

    4- Ryzyko korzystania z funduszy europejskich w świetle prawa konkurencji

    Pomoc przedsiębiorstwom przyznawana z funduszy europejskich nie stanowi pomocy publicznej w rozumieniu Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Nie oznacza to jednak wyjęcia takiej pomocy spod jakiejkolwiek kontroli. W określonych przypadkach, fundusze wspólnotowe mogą zostać uznane za środki stanowiące zakazaną pomoc publiczną.

    Zgodnie z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w przypadku, gdy korzyść finansowa nie pochodzi ze źródeł państwowych, a właśnie wspólnotowych, nie można mówić o pomocy publicznej. Zgodnie z art. 87 Traktatu, wszelka pomoc przyznawana przez Państwo Członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna ze wspólnym rynkiem.

    W przypadku, gdy wsparcie przedsiębiorstw odbywa się ze źródeł wspólnotowych oraz krajowych, może ono zostać zakwestionowane, jako naruszające zakaz określony w art. 87 Traktatu. W konsekwencji, wsparcie udzielone ze źródeł Funduszu Rozwoju Regionalnego (funduszy strukturalnych) może zostać uznane, w określonych przypadkach, jako naruszające wskazany wyżej przepis.

    W odniesieniu do warunków, jakie muszą spełniać wydatki na działania współfinansowane z funduszy strukturalnych wprost zastrzeżono, że mają zastosowanie przepisy Traktatu (art. art. 87 i art. 88) regulujące, w jakich przypadkach pomoc publiczna jest niezgodna ze wspólnym rynkiem (Rozporządzenie Komisji 1685/2000 z dnia 28 lipca 2000 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania Rozporządzenia Rady nr 1260/1999).

    W szczególności, korzystanie ze wskazanych powyżej funduszy może stwarzać ryzyko zakazanej pomocy dla przedsiębiorstw korzystających już z pomocy publicznej, będących w trakcie restrukturyzacji, gdzie obowiązuje zasada pierwszy i ostatni raz (ang. first-the last time principle). Zasada ta ma zapobiegać sytuacjom, w których wielokrotna pomoc na rzecz restrukturyzacji przedsiębiorstw byłaby stosowana w celu sztucznego utrzymywania takich przedsiębiorstw na rynku.

    W związku z powyższym, możliwość korzystania w określonym przypadku z funduszy europejskich powinna być oceniana również pod kątem przepisów prawa konkurencji. Sankcją bowiem za korzystanie z funduszy niezgodnie z prawem konkurencji jest w szczególności obowiązek zwrotu określonych kwot wraz z naliczonymi odsetkami.

    EDYTA NIEMYSKA,LL.M. - aplikant radcowski

    5- Tylko 1%, a tyle niedogodności

    Nowe zasady przekazywania 1 % miały wprowadzić znaczne ułatwienia dla podatników, w celu zachęcenia ich do wspierania organizacji pożytku publicznego. Praktyka pokazuje jednak, iż wprowadzone zmiany budzą wiele wątpliwości.

    Przekazywania 1% - dużo prostsze

    Uprawnionymi do przekazywania 1 % podatku należnego wynikającego z rocznego zeznania podatkowego są podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatnicy, których dochody są opodatkowane ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

    Podatnik nie może już dokonać samodzielnie wpłaty 1 % podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego. To Naczelnik Urzędu Skarbowego właściwy dla miejsca złożenia zeznania, przekaże 1 % podatku (po pomniejszeniu o koszty przelewu) wskazanej przez podatnika organizacji, w terminie trzech miesięcy od upływu terminu do złożenia zeznania podatkowego.

    W celu przekazania 1% podatku podatnik wskazuje w swoim zeznaniu rocznym (czyli przykładowo w PIT- 36, PIT – 37 lub PIT – 28) organizację pożytku publicznego. Konieczne jest, aby wskazana organizacja znajdowała się na liście publikowanej przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości. Ponadto, w zeznaniu należy wskazać dokładną nazwę oraz numer KRS organizacji.

    Istotne jest również, że podatnik może przekazać kwotę 1 % należnego podatku tylko jednej organizacji. Przekazanie tej kwoty będzie skuteczne jeżeli zeznanie podatkowe, w którym został zawarty wniosek o przekazanie 1% na rzecz organizacji pożytku publicznego zostanie złożone przed upływem terminu określonego do jego złożenia.

    Uwaga na niedogodności

    Niedogodnością wynikającą z uregulowania sposobu, w jaki przekazywany jest 1 % podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego jest fakt, iż podatnik podejmując tego typu działania, pozostaje całkowicie anonimowy. Organizacja, na rzecz której przekazany został 1% podatku nie dowie się, kto jest jej „darczyńcą”, gdyż będzie ona posiadała jedynie informację, z którego Urzędu Skarbowego pochodzi otrzymana kwota.

    Należy również zaznaczyć, iż osoba decydująca się przekazać 1% podatku nie ma możliwości określenia szczegółowego celu, na który miałaby być przeznaczona przekazana przez nią kwota. Nie można więc wesprzeć konkretnej osoby, której powinna być udzielona pomoc. Brak jest również możliwości przekazania 1 % podatku na rzecz konkretnej jednostki terenowej organizacji pożytku publicznego nieposiadającej osobowości prawnej. Jest to konsekwencją tego, iż 1 % podatku jest wpłacany na jedno konto wskazane przez organizację.

    Istotne jest również, że w przypadku gdy podatnik popełni błąd przy wypełnianiu rubryk odnoszących się do przekazania 1 % na rzecz organizacji pożytku publicznego (tj. źle obliczy 1% należnego podatku, wpisze błędny numer KRS lub popełni błąd w nazwie organizacji), to jego zeznanie roczne nie zostanie mu odesłane w celu poprawienia powstałych błędów. Związane jest z tym ryzyko, że Urząd Skarbowy nie przekaże pieniędzy na rzecz wskazanej przez nas organizacji.

    Trzeba pamiętać, że ogłaszana do końca każdego roku podatkowego lista organizacji pożytku publicznego, na rzecz których można przekazać 1 % podatku (ogłaszana w drodze obwieszczenia w Dzienniku Urzędowym RP „Monitor Polski”), zawiera wykaz organizacji posiadających status organizacji pożytku publicznego na dzień 30 listopada danego roku podatkowego. Oznacza to, iż organizacja, która uzyskała status organizacji pożytku publicznego na przykład w 5 grudnia 2007 roku, nie może skorzystać z wpłat 1 % wynikających z rozliczeń podatkowych za rok 2007.

    Fiskus też chce dobrze

    Pewnego rodzaju złagodzeniem części niedogodności, o których nowa powyżej jest stanowisko Ministerstwa Finansów potwierdzające, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego przekaże 1 % dla wybranej organizacji pożytku publicznego, nawet gdy podatnik pomylił się w jej nazwie lub numerze KRS.

    Istnieje możliwość wskazania przez podatnika w deklaracji podatkowej celu szczegółowego, na jaki miałby być przeznaczony 1 % (który to cel stanowiłby tytuł przelewu) i jak się wydaje miałoby to nastąpić w rubryce „Inne informację ułatwiające kontakt z podatnikiem”(poz. 311 w PIT – 36), co potwierdza opinia Departamentu Pożytku Publicznego MPiPS.

    Niedogodność związaną z tym, że 1 % może być przekazany na rzecz tylko jednej organizacji, można zniwelować przekazując w każdym zeznaniu podatkowym 1 % na konto innej organizacji, co oznacza, że podatnik, który składa np. PIT – 37, bo osiąga dochody ze stosunku pracy, PIT – 36L bo prowadzi firmę, rozliczając się na zasadach podatku liniowego i PIT – 38 bo sprzedał z zyskiem akcje, może w każdym z tych zeznań wskazać inną organizację, której przekaże 1 % swojego podatku.

    Pomimo niedogodności, jakie powstają w praktyce w zakresie przekazywania 1 %, należy zauważyć, iż wprowadzone zmiany zmierzają w słusznym kierunku. Z kolei racjonalne podejście organów podatkowych może w sposób zdecydowany zmniejszyć występujące trudności.

    MARCIN GRZELECKI - aplikant radcowski

    .

    - Kontakt -