AdobeStock_295873176.jpg (583 KB)

I. Dłuższy dodatkowy zasiłek opiekuńczy

Dłuższy zasiłek opiekuńczy to dodatkowe 14 dni zasiłku związanego z zamknięciem żłobków, szkół i przedszkoli, do których uczęszcza dziecko pracownika, które nie ukończyło 8 roku życia. O zasiłek będą mogli ubiegać się rodzice posiadający status pracownika, ale również przedsiębiorcy i zleceniobiorcy, którzy opłacali składkę na ubezpieczenie chorobowe. Zasiłek będzie przysługiwał w wymiarze 14 dni także rodzicom, którzy skorzystali z dodatkowego zasiłku opiekuńczego na mocy pierwszej ustawy o zwalczaniu COVID-19. W przydatku dalszego zamknięcia placówek Rada Ministrów będzie mogła zdecydować o wydłużeniu okresu pobierania zasiłku opiekuńczego.

II. Badania wstępne, okresowe i kontrolne

Wydłużenie ważności badań lekarskich (wstępnych, okresowych, kontrolnych), których ważność upłynęła dnia 7 marca 2020 r. Badania te będą zachowywały ważność maksymalnie do upływu 60 dni od dnia odwołania stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego.

W okresie trwania epidemii/zagrożenia epidemicznego zostanie zawieszone wykonywanie badań okresowych pracowników.

Wykonanie badań wstępnych (przyjęcie pracownika do pracy) oraz kontrolnych (choroba pracownika powyżej 30 dni) nie zostanie zawieszone. Badania te jednak będą mogły być przeprowadzone przez innego lekarza w przypadku niedostępności lekarza medycyny pracy. Pracownik będzie musiał ponownie wykonać badania lekarskie wstępne i kontrolne przed upływem 30 dni od dnia odwołania stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego, ponieważ orzeczenie wydane przez lekarza, niebędącego lekarzem medycyny pracy stracą po tym okresie moc.

III. Świadczenia na rzecz ochrony miejsc pracy

Przedsiębiorca będzie mógł zwrócić się z wnioskiem o przyznanie świadczeń lub środków z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na rzecz ochrony miejsc pracy pracowników (zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, na podstawie umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług), objętych przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy, w następstwie wystąpienia COVID-19, w postaci:

  • dofinansowania wynagrodzenia pracowników objętych przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy,
  • opłacania składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy.

Świadczenia na rzecz ochrony miejsc pracy będą wypłacane w okresach przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy (obniżony przez przedsiębiorcę wymiar czasu pracy pracownika z przyczyn niedotyczących pracownika, jednak nie więcej niż do połowy wymiaru czasu pracy) przez łączny okres 3 miesięcy, chyba że Rada Ministrów przedłuży ten okres w drodze rozporządzenia.

IV. Obniżenie wynagrodzenia w okresie przestoju ekonomicznego

Pracownikowi (zatrudnionemu na podstawie stosunku pracy, na podstawie umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług), objętemu przestojem ekonomicznym pracodawca wypłaci wynagrodzenie obniżone nie więcej niż o 50%, ale nie niższe niż w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy.

Wynagrodzenie będzie dofinansowane przez Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, w wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę tj. 1 300 zł, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy. Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników nie będzie przysługiwało, jeżeli wynagrodzenie pracownika uzyskane w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek, było wyższe niż 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłoszonego przez Prezesa GUS na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

V. Obniżenie wymiaru czasu

Przedsiębiorca, u którego wystąpi spadek obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 może obniżyć wymiar czasu pracy o 20 %, nie więcej niż do 0,5 etatu pracowników (zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, na podstawie umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług), z zastrzeżeniem, że wynagrodzenie nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę.

Wynagrodzenie pracownika jest dofinansowywane ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych do wysokości połowy wynagrodzenia, jednak nie więcej niż 40% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, obowiązującego na dzień złożenia wniosku.

Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników nie będzie przysługiwało, jeżeli wynagrodzenie pracownika uzyskane w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek, było wyższe niż 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłoszonego przez Prezesa GUS na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

VI. Ustalenie warunków i trybu wykonywania pracy w trakcie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy

Warunki i tryb wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy będą musiały być ustalone się w porozumieniu ze związkami zawodowymi lub reprezentantami pracowników.

Kopię porozumienia pracodawca będzie musiał przekazać właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

Ustalenie warunków i trybu wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy nie będzie wymagało przygotowania wypowiedzeń zmieniających dla pracowników.

VII. Ograniczenie odpoczynku

Pracodawca będzie mógł ograniczyć wymiar dobowego odpoczynku do 8 godzin, a tygodniowego do 32 godzin, jeżeli w wyniku epidemii koronawirusa SARS-CoV-2 wystąpił u niego spadek obrotów oraz nie zalega w regulowaniu zobowiązań publicznoprawnych.

Ograniczenie wymiaru odpoczynku będzie podlegało uzgodnieniu ze związkami zawodowymi lub przedstawicielami pracowników w drodze porozumienia. Kopię porozumienia pracodawca będzie musiał przekazać właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

VIII. Równoważny system czasu pracy

Pracodawca będzie mógł zawrzeć porozumienie o wprowadzeniu równoważnego czasu pracy, w którym dopuszczalne jest przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 12 miesięcy, jeżeli w wyniku epidemii koronawirusa SARS-CoV-2 wystąpił u niego spadek obrotów oraz nie zalega w regulowaniu zobowiązań publicznoprawnych.

Ograniczenie wymiaru odpoczynku będzie podlegało uzgodnieniu ze związkami zawodowymi lub przedstawicielami pracowników w drodze porozumienia. Kopię porozumienia pracodawca będzie musiał przekazać właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

IX. Dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowniczych przez Starostę

Starosta będzie mógł, na podstawie zawartej umowy, przyznać przedsiębiorcy (mikroprzedsiębiorcy, małemu oraz średniemu przedsiębiorcy, organizacji pozarządowej) na okres do 3 miesięcy dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowników (zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, na podstawie umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług),  oraz należnych od tych wynagrodzeń składek na ubezpieczenia społeczne w przypadku spadku obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19.

Dofinansowanie w przypadku spadku obrotów o:

1) co najmniej 30% – będzie mogło być przyznane w wysokości nieprzekraczającej kwoty stanowiącej sumę 50% wynagrodzeń poszczególnych pracowników objętych wnioskiem o dofinansowanie wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne należnymi od tych wynagrodzeń, jednak nie więcej niż 50% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, powiększonego o składki na ubezpieczenia społeczne od pracodawcy w odniesieniu do każdego pracownika, tj. w wysokości nie wyższej niż 1566 zł;

2) co najmniej 50% – będzie mogło być przyznane w wysokości nieprzekraczającej kwoty stanowiącej sumę 70% wynagrodzeń poszczególnych pracowników objętych wnioskiem o dofinansowanie wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne należnymi od tych wynagrodzeń, jednak nie więcej niż 70% kwoty minimalnego wynagrodzenia, powiększonego o składki na ubezpieczenia społeczne od pracodawcy, w odniesieniu do każdego pracownika tj. w wysokości nie wyższej niż 2192 zł;

3) co najmniej 80% – będzie mogło być przyznane w wysokości nieprzekraczającej kwoty stanowiącej sumę 90% wynagrodzeń poszczególnych pracowników objętych wnioskiem o dofinansowanie wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne należnymi od tych wynagrodzeń, jednak nie więcej niż 90% kwoty minimalnego wynagrodzenia, powiększonego o składki na ubezpieczenia społeczne od pracodawcy, w odniesieniu do każdego pracownika, tj. w wysokości nie wyższej niż 2819 zł.

Rada Ministrów może w celu przeciwdziałania COVID-19, w drodze rozporządzenia, przedłużyć okres przyznania dofinansowania, mając na względzie okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz skutki nimi wywołane.

Przedsiębiorca korzystający z tego dofinansowania będzie obowiązany do utrzymania w zatrudnieniu pracowników objętych umową, przez okres dofinansowania oraz po zakończeniu dofinansowania, przez okres równy temu okresowi.

X. Cudzoziemcy

Jeżeli w okresie stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego:

  • wypada termin do złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy,
  • wypada termin do opuszczenia przez cudzoziemca terytorium Polski,
  • kończy legalny okres pobytu cudzoziemca na podstawie przyznanej wizy krajowej,

okres ten ulegnie przedłużeniu do upływu 30 dni następujących po odwołaniu ostatniego z wprowadzonych stanów, a jego pobyt w tym czasie na terytorium Polski w tym okresie będzie legalny.

Autorki:

Anna Stykowska-Sikora, adwokat, praktyka prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.

Katarzyna Michalik, prawnik, praktyka prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.

image003_0f4ac0ee-6d47-44a0-83bd-6e340afab271.jpg (11 KB)